โอ้โห! ถามเรื่องฮวงจุ้ยกับชาวสยามนี่เป็นอะไรที่น่าสนใจมากๆ เลยครับ เพราะคนไทยเรานี่แหละที่ซึมซับเอาศาสตร์นี้มาใช้ในชีวิตประจำวันแบบเนียนๆ จนบางทีเราก็ลืมไปแล้วว่า "อ้าว...นี่มันฮวงจุ้ยนี่หว่า!"
ถ้าจะให้เล่าแบบกันเอง ไม่ต้องวิชาการมาก ผมจะบอกว่า "ฮวงจุ้ยกับชาวสยามเนี่ย เป็นเหมือนญาติสนิทที่ไปมาหาสู่กันตั้งแต่สมัยปู่ย่าตายาย" ครับ ไม่ได้เป็นคนแปลกหน้ากันเลย
1. รับมาตั้งแต่เมื่อไหร่?
ต้องย้อนกลับไปตั้งแต่สมัยอดีตนู่นเลยครับ ที่เรามีการค้าขาย แลกเปลี่ยนวัฒนธรรมกับจีนมานานแสนนาน พ่อค้าชาวจีน นักเดินทางชาวจีน หรือแม้แต่ราชสำนักก็มีการติดต่อกัน ศาสตร์ต่างๆ ก็เลยไหลเข้ามา ไม่เว้นแม้แต่ฮวงจุ้ย
ชาวสยามเองก็เป็นคนช่างสังเกตครับ เห็นว่าหลักการของฮวงจุ้ยมัน "เมคเซนส์" มันใช้ได้จริงกับการใช้ชีวิตในสภาพอากาศแบบเมืองร้อนบ้านเรา ก็เลยเอามาปรับใช้กันแบบไม่รู้ตัว
2. ฮวงจุ้ยในวิถีไทยๆ ที่คุณอาจไม่เคยรู้ตัว
บางทีเราทำอะไรบางอย่างเพราะผู้ใหญ่บอกมา แต่ไม่รู้เลยว่ามันคือหลักฮวงจุ้ยนี่แหละครับ:
การเลือกที่ตั้งบ้าน/เมือง: ลองดูเมืองเก่าๆ หรือบ้านคนสมัยก่อนสิครับ มักจะสร้างอยู่ริมน้ำ หรือใกล้แหล่งน้ำ เพราะน้ำคือชีวิต และยังเป็นเส้นทางคมนาคมที่สำคัญ (ฮวงจุ้ยคือ "จุ้ย" (น้ำ) และ "ฮวง" (ลม) ไงครับ!)
การปลูกบ้านหันหน้าไปทางทิศตะวันออก/ใต้: คนไทยส่วนใหญ่นิยมปลูกบ้านหันไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือหรือทิศใต้ เพื่อรับลมมรสุม และหลีกเลี่ยงแดดบ่ายที่ร้อนจัดจากทิศตะวันตก ซึ่งเป็นหลักการระบายอากาศและลดความร้อนที่ดีเยี่ยม (ถ้าให้ฮวงจุ้ยพูด ก็คือรับ "ลมดี" เข้าบ้าน)
บันไดไม่ตรงกับประตูหน้าบ้าน: อันนี้ได้ยินบ่อยๆ เลยใช่ไหมครับว่า "เงินทองจะไหลออก" ในมุมของฮวงจุ้ย มันคือการระบายพลังงาน (หรือเงิน) ออกเร็วเกินไป แต่ในเชิงปฏิบัติ มันก็ช่วยเรื่องความเป็นส่วนตัวและลดการมองเห็นพื้นที่ส่วนตัวเวลาเปิดประตูด้วยนะ
การปลูกต้นไม้รอบบ้าน: นอกจากให้ร่มเงาและความสวยงามแล้ว ต้นไม้ยังช่วยปรับทิศทางลม บังแดด และเพิ่มความร่มรื่นให้บ้าน ซึ่งก็คือการสร้าง "สมดุลของธรรมชาติ" ให้กับที่อยู่อาศัย (ฮวงจุ้ยนี่แหละ!)
การสร้างศาลพระภูมิ: อันนี้ก็มีความเชื่อมโยงกับ "พลังงานของพื้นที่" หรือ "เจ้าที่เจ้าทาง" ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการให้ความเคารพต่อสิ่งศักดิ์สิทธิ์และพลังงานที่มองไม่เห็น ซึ่งในฮวงจุ้ยก็มีการให้ความสำคัญกับการ "จัดสมดุลของพลังงาน" รอบๆ บ้านเช่นกัน
3. ทำไมคนไทยถึงเปิดรับ?
ความเชื่อเรื่องโชคลาง: คนไทยเรามีความเชื่อเรื่องโชคลาง บุญกรรม ดวงชะตาอยู่แล้ว การรับเอาฮวงจุ้ยเข้ามาจึงไม่ใช่เรื่องแปลก เพราะมันดูจะช่วยเสริมสิริมงคล เสริมดวงให้ชีวิตดีขึ้นได้
ความเข้าใจในธรรมชาติ: ชาวสยามอยู่กับธรรมชาติมาตลอด การที่ฮวงจุ้ยเน้นเรื่องลม น้ำ ภูเขา ดิน ก็เป็นสิ่งที่คนไทยเข้าใจและสัมผัสได้จริงในชีวิตประจำวัน
ผลลัพธ์ที่จับต้องได้: ไม่ว่าจะด้วยจิตวิทยา หรือการปรับสภาพแวดล้อมจริงๆ พอจัดตามหลักฮวงจุ้ยแล้ว ชีวิตมันดีขึ้น คนก็เชื่อและทำตามกันมาเรื่อยๆ
สรุปแล้ว: ฮวงจุ้ยไม่ใช่แค่ศาสตร์ของคนจีนอีกต่อไป แต่มันหลอมรวมเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตชาวสยามอย่างแนบเนียน จนบางทีเราก็ทำตามกันมาโดยไม่รู้ตัวว่ากำลังใช้ "ฮวงจุ้ยฉบับไทยๆ" อยู่ครับ